Cỏ tai hùm: Tiết lộ về "Thần dược'' chữa bệnh hiệu quả

Cỏ tai hùm thuộc loại cây thảo mọc, thường gặp ở những nơi hoang ráo, đồi trống cho tới núi cao. Ít ai biết rằng, đây lại là loại dược liệu có rất nhiều công dụng chữa bệnh đến không ngờ như cầm máu, chữa băng huyết, kinh nguyệt quá nhiều, chữa sốt, dạ dày, chảy máu cam, viêm phế quản,.. Hãy cùng Medplus tìm hiểu nhiều hơn nữa về các công dụng của loại dược liệu này nhé!

A. Thông tin về Cỏ tai hùm

Tên gọi khác: Ngải dại, Lưỡi hùm, Cúc hôi, Cúc voi, Xì rgân (Kho), Cúc hôi, Cúc voi, la dông (Bana), Nhất ting kni (Kdong)

Tên khoa học: Conyza canadensis (L.) Cronq.

Tên đồng nghĩa: Erigeron canadense L.

Họ: Asteraceae (Cúc)

1. Đặc điểm về cây

Cây thảo mọc hằng năm cao 1-2m, có thân thẳng, phân nhánh ở phần trên, có lông nhung trăng trắng.
Lá ở phía gốc xếp hình hoa thị, dạng trái xoan ngược dài, thường có răng, thót lại rất dài thành cuống, có khi dài tới 10cm.
Cụm hoa hình đầu, rộng 3-5mm, xếp lại với nhau tạo thành chùy kép. Lá bắc của bao chung nhiều, hẹp, mép có dạng màng, hầu như không có lông hoặc chỉ hơi có lông ở mặt lưng.
Hoa ở mép là hoa cái, hình môi; hoa ở giữa là hoa lưỡng tính, hình ống.
Quả thuôn có 2 gờ bên, hơi hoặc có lông nhung ngắn, dài 1,5mm, có mào lông trắng ở đỉnh.
Mùa hoa thường bắt đầu nở từ tháng 7 và tàn vào tháng 10.

2. Phân bố và thu hái

Cỏ tai hùm có nguồn gốc từ Bắc Mỹ,dần dần được phát tán rộng rãi trên nhiều quốc gia khác trong đó có Việt Nam. Ở nước ta, loại cây này thường gặp ở chỗ hoang ráo, đồi trống cho tới núi cao (rừng thông Tây Nguyên).
Thu hái toàn cây quanh năm, thường dùng tươi.

3. Bộ phận dùng

Sử dụng phần thân trên mặt đất có hoa; Tinh dầu Herba et Oleum Conyzae Canadensis.

4. Thành phần hóa học

Cỏ tai hùm chứa acid tannic, acid gallic, một lượng nhỏ tinh dầu của cây tươi hoặc củ cây khô). Lá cây giàu một heterosid flavonic: scutellaroside, glucuronide của scutellarein.

5. Tính vị và công năng

Toàn cây, hạt và tinh dầu lấy từ cây đều có tác dụng cầm máu.
Làm mạnh ống tiêu hóa, cầm ỉa chảy, trừ lỵ và làm thuốc lợi tiểu, kể cả trong bệnh phù và bệnh sỏi niệu.
Bên cạnh đó còn được dùng làm thuốc kích thích, dịu đau, long đờm và chóng liền sẹo. Người ta đã nhận thấy cỏ tai hùm kích thích cơ trơn và làm giảm tạm thời áp suất động mạch. Nước chiết cây làm giảm đau và hạ nhiệt. ít có độc tố.

B. Công dụng và liều dùng

Công dụng:

Cỏ tai hùm thường được chỉ định dùng để điều trị:

Băng huyết, kinh nguyệt quá nhiều, đặc biệt là thời kỳ mãn kinh
Chảy máu phổi và dạ dày ruột
Chảy máu cam, đái ra máu
Viêm phế quản, viêm gan, viêm túi mật, viêm bàng quang và tuyến tiền liệt
Thấp khớp, thống phong, viêm đau khớp cấp tính
Albumin niệu, sỏi niệu
Lỵ, ỉa chảy, khí hư
Ðe dọa sẩy thai
Tẩy giun. Dùng ngoài trong bệnh đau mắt, phát ban, nấm và cũng dùng làm tóc chóng mọc.

Từ xa xưa, người dân Việt Nam đã thường dùng Cỏ tai hùm để chữa viêm tấy, dùng tiêu độc mụn nhọt. Lá dùng nhai ngậm chữa viêm sưng lợi răng, dùng đắp và uống trong chữa mụn nhọt sưng tấy.
Ở Mỹ, người ta dùng Cỏ tai hùm chống xuất huyết. Tinh dầu của nó có ích để trị băng huyết, albumin niệu, sỏi niệu, viêm phế quản.
Ở Pháp, đây là cây thuốc trị ỉa chảy và lợi tiểu. Nó cho thấy những kết quả tốt trong điều trị bệnh thấp khớp và thống phong, bệnh viêm đa khớp cấp tính.
Ở Trung Quốc cả cây dùng trị đái ra máu, viêm gan, viêm túi mật, trẻ em lở đầu.

Liều dùng:

Thường dùng dưới dạng bột, nước hãm (2g dược liệu tươi trong 2 cốc nước sôi ngâm trong 24 giờ), cồn thuốc và cao.
Nhai ngậm, sắc uống, hoặc dùng tinh dầu.
Dùng thuốc hãm, mỗi ngày 3 ly, giữa các bữa ăn; hoặc 50g dịch tươi hoặc dùng 2 thìa cà phê nước chiết mỗi ngày.

Một số bài viết khác bạn có thể quan tâm: